Nederlandse huishoudens krijgen binnenkort een boekje thuisbezorgd dat uitlegt hoe ze de eerste 72 uur van een noodsituatie kunnen doorkomen. Het initiatief komt na grote stroomstoringen in Spanje en Portugal, die niet alleen het lokale leven verstoorden, maar ook de industriële productie en logistiek in heel Europa ontregelden.
Onverwachtse gebeurtenissen
De storingen benadrukken het belang van veerkracht (supply chain resilience) in toeleveringsketens, oftewel het vermogen om producten van grondstof tot consument betrouwbaar te leveren, ook bij onverwachte gebeurtenissen. Veerkracht moet op meerdere niveaus worden georganiseerd: in internationale netwerken, binnen individuele ketens, bij fysieke assets en in de teams die processen uitvoeren. Want uiteindelijk geldt dat een organisatie zo sterk is als haar zwakste schakel.
Internationale netwerken laten zien hoe afhankelijk landen en bedrijven van elkaar zijn. Geopolitieke spanningen, zoals handelstarieven en de afhankelijkheid van Taiwan voor geavanceerde chips, vergroten de kwetsbaarheid. Het roept ook belangrijke vragen op over de mate van modulariteit, oftewel of delen van het netwerk kunnen worden losgekoppeld zonder dat het geheel ineenstort. Bedrijven kunnen hierop inspelen door alternatieve productieplekken te benutten, regionale samenwerking te zoeken en strategische handelsafspraken te maken.
Mensen de kern van veerkracht
Binnen individuele ketens betekent efficiëntie vaak kwetsbaarheid. Eén lokale verstoring kan internationale leveringen vertragen, zoals recent bij farmaceutische en voedselproducten in Noordwest-Europa. Organisaties moeten een balans vinden tussen efficiëntie en redundantie, alternatieve leveranciers en routes ontwikkelen, en gegevens delen met partners.
Ook fysieke assets als productielocaties en infrastructuur zijn cruciaal. Goed onderhoud, modernisering en analyses van kritieke apparatuur helpen storingen te voorkomen en de impact te beperken. Dat werkt alleen als teams effectief samenwerken en informatie uitwisselen.
Ten slotte vormen mensen de kern van veerkracht. Of het nu gaat om logistiek medewerkers, planners, inkopers of IT-teams, zij vormen de ruggengraat van de dagelijkse operatie. Psychologische veiligheid, duidelijke taken en goede communicatie bepalen hoe snel een organisatie reageert. Leiderschap dat vertrouwen geeft en samenwerking stimuleert, vergroot flexibiliteit.
Stefan Starke
partner Supply Chain & Operations